***Exemplar***. Dum in Dei nomine ego Adalardus^[1] abbas, vassus domni Caroli [impe]ratoris, residissem in civitate Pistoria singulorum hominum causas audiendum vel deliberandum, sedentes ibi insimul Vuilleradus^[2] episcopus, Bonifatius ducx, Poto et Leo iudices et Bonifredus notarius domni regis, Adaprant^a et Christianus abatibus, Fredo, Mauro et Petrus ducx missi domni Leoni pape, Ermenfridus et Audo scabinis de Camarino vel reliqui plures ibi adstantibus, veniens ibi Ildepertus abbas ex monasterio sancti Bartholomei fundato a quodam Gaidualdo^[3] medico prope muro ipsius civitatis Pistoriensi et detulit nobis ad relegendum monimen^b et missum ab ipsso quodam Gaidualdo medico, qui continebatur, qualiter manifestaverat, ipsso monasterio in suo proprio edificasset et res nominative ibi contulisset et statuit eam, ut sub nullius hominum potestatem vel ordinationem, nec matris Eclesie ipssum monasterium subiaceret, nisi semper de ipsa congregatione ibi inter se abatem elegerent, nam non de extranei neque de alia^c monesteria^d, et filio aut heredes eius nullam ibi a se dominatione nec potestatem, nisi, si oporte esse, causas defensandum. Et dum relectus fuisset munimen ipssum, affatus est ipsse abbas quod: “Tempore domni Pipini regis, dum adhuc Rotchildo viveret, persuasionem malorum hominum ab eodem Rotchildo de ipsso monasterio eiectus fuisset et in exilio missus sine ulla culpa et absque iudicio et ipsso monasterio tunc datum fuisset in beneficio Nebulungni Baiuario; et dum per monachis ipsius monasterii reclamatio exinde facta fuisset ad Paulinum patriarcham, Arnone archiepiscopo, Fardulfo abbati et Eccherigus comes palatii vel reliqui socii eorum, qui tunc hic in Italia missi fuerunt, .xii. insimul, sic ipssi causa inquisierant et istum munimen in suis relegi fecerunt presentia, et illas congnoscientes quod iniuste michi ipssum monasterium ablatum fuisset et non ibi aliunde debere fieri ordinatione nisi de ipssa congregatione sicut ipsse Gaidualdo medico statuere, tunc fecerunt me de ipsso exilio revocare^e et prefato Nebulungo de heodem monasterio foris eiecerunt et me inibi, sicut in antea, intromiserunt; postea per illa mala consuetudine, quod per eodem Nebulungo facta est, ab illo die faciunt me ire in hoste et omnes paratas et coniectas facerent ad missos ac datione ad palatio, quod cum lege facere non debeo, quia quondam Gaidualdo, qui in ipsso monasterio construxit, heredes reliquid qui hostem faciunt”. Hec nos audientes et congnoscentes quomodo ipsse abbas iniuste de ipsso monasterio fuerat eiectus et per iudicium de superscripti missi inibi fuerat revocatum, paruit nobis ut, iusta statuta ipssius quondam Gaidualdi medico, dum ipsse heredes reliquid qui hostem facerent, ut abbas ipsius monasterii hostem facerent non debere, nec nullam paratam ad missos dominico, nec coniecto, nec aliqua dationem per condicione ad palatio. Ideoque ego cui super Adalardus missus domni inperatoris comendavi ex ipsius domini nostri auctoritate et de sua iussione, ut ad modo liceat ipsso abbate vel posteris eius ad ipssum monasterium cum ipsa congregatione servorum Dei ibidem gentibus Domino famulari et pro salutem dominis nostris Domini misericordiam exorare et ab hoste et parata seo coniecta aut dationes per condictionem a palatio solutos manerent, anteposito si aliter fuerit iussio regalis. Unde quale actum est pro securitatem ipssius Ildiperti abbati et ad eius successores fieri iussimus. Quidem et ego Paulus notarius ex dictato Bonifridi scripssi.
Anno regi domni Caroli in Italia tricesimo octavo, mense martio, indictio quinta. Ego Adalardus^f. Singnum + manus superscripto Bonifatius ducx qui supra^g interfui. Ego Vuillarado episcopo in is actis interfui. + Leo vasso domini regi concordans subscrippsi. + Ego Poto causindo regi in is actis interfui. + Bonifridus notarius in is actis interfuit.

(SN) Quidem ego Petrus notarius auctencticum illud vidi et legi et hoc exemplar exemplavi et manu mea scripsi.

NOTE STORICHE